จดทะเบียนสมรสใช้อะไรบ้าง รวมเอกสาร ขั้นตอน และข้อควรรู้ ก่อนไปยื่นเขต

หลายคู่พอถึงวันที่ตั้งใจไปจดทะเบียนสมรส ก็มักมีคำถามผุดขึ้นมาในหัวพร้อมกันว่า “ต้องเตรียมอะไรไปบ้าง?” “ไปถึงเขตแล้วจะโดนไล่กลับไหม?”

ความจริงแล้ว การจดทะเบียนสมรสไม่ได้ยุ่งยากอย่างที่คิด ขอแค่รู้ว่า ต้องใช้เอกสารอะไร และมีขั้นตอนยังไง บทความนี้จะสรุปให้ครบ ตั้งแต่สิ่งที่ต้องเตรียม ขั้นตอนการจด ไปจนถึงข้อควรรู้เล็ก ๆ น้อย ๆ ที่หลายคนมักพลาด เพื่อให้คุณดำเนินการได้อย่างมั่นใจ ไม่เสียเที่ยวครับ

สรุปสิ่งที่ต้องเตรียมสำหรับจดทะเบียนสมรส

ก่อนที่จะไปจดทะเบียนสมรส ลองหยิบลิสต์นี้ขึ้นมาเช็กให้ครบสักรอบ เพราะเอกสารไม่กี่อย่างนี่แหละครับ ที่จะช่วยให้การจดทะเบียนสมรสผ่านไปอย่างราบรื่น ไม่ต้องเสียเวลาย้อนกลับมาใหม่ โดยมีสิ่งที่ต้องเตรียมล่วงหน้าดังนี้

คู่สมรสคนไทย-คนไทย

ในการจดทะเบียนสมรสถ้าทั้งสองฝ่ายเป็นคนไทยทั้งคู่ เอกสารหลัก ๆ ที่ต้องเตรียมจะมีดังนี้ครับ

บัตรประชาชน ตัวจริงและสำเนาของทั้งสองฝ่าย
สำเนาทะเบียนบ้าน ของทั้งสองฝ่าย
เอกสารการเปลี่ยนชื่อ-นามสกุล ถ้าฝ่ายใดเคยเปลี่ยนชื่อ-นามสกุล ต้องเอาเอกสารมายืนยันด้วย
บัตรประชาชนของพยาน ต้องใช้เอกสารพยานทั้ง 2 คนที่บรรลุนิติภาวะแล้ว

คู่สมรสคนไทย-คนต่างชาติ

กรณีที่ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเป็นชาวต่างชาติ จะต้องเตรียมเอกสารเพิ่มขึ้นเล็กน้อย ได้แก่

หนังสือเดินทาง (Passport) ใช้พาสปอร์ตตัวจริงพร้อมสำเนาของคู่สมรสชาวต่างชาติ
ใบรับรองสถานะโสด (Certificate of No Impediment to Marriage) ใบรับรองสถานภาพการสมรสจากสถานฑูตของประเทศนั้น ๆ เพื่อยืนยันว่าสมรสได้
ใบรับรองคำแปลเอกสาร เอกสารต่างประเทศต้องแปลเป็นภาษาไทยและรับรองโดยกรมการกงสุลหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ใบอนุญาตพำนักในประเทศไทย สำหรับคู่สมรสชาวต่างชาติที่พำนักในประเทศไทย (ถ้ามี)

แนะนำให้ตรวจสอบรายละเอียดกับเขตหรืออำเภอล่วงหน้า เพราะเอกสารอาจแตกต่างกันเล็กน้อยตามสัญชาติ

เอกสารกรณีพิเศษเพิ่มเติม

นอกจากเอกสารสำคัญที่ใช้สำหรับจดทะเบียนสมรสทั้งของชาวไทยและชาวต่างชาติแล้ว ยังมีเอกสารอื่น ๆ เพิ่มเติมในกรณีการจดทะเบียนประเภทอื่น ได้แก่

หนังสือยินยอมจากผู้ปกครอง กรณีอายุยังไม่ถึง 20 ปี จำเป็นต้องมีหนังสือยินยอมจากผู้ปกครองด้วย
คำสั่งศาล กรณีอายุไม่ถึง 17 ปี ต้องมีคำสั่งศาลประกอบการจดทะเบียน
ใบหย่า กรณีคู่สมรสฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเคยจดทะเบียนหย่ามาก่อน
ใบมรณะ กรณีคู่สมรสเดิมเสียชีวิต
ใบสูติบัตรและทะเบียนบ้านของบุตร กรณีทั้งคู่มีลูกก่อนจดทะเบียนสมรส

ขั้นตอนการจดทะเบียนสมรส

หลังจากที่เตรียมเอกสารและตรวจสอบคุณสมบัติทุกอย่างครบแล้ว หลายคนอาจกังวลว่าขั้นตอนจะยุ่งยากหรือใช้เวลานาน แต่ในความเป็นจริง การจดทะเบียนสมรสเป็นกระบวนการที่เรียบง่าย และใช้เวลาไม่นานอย่างที่คิด สามารถจัดการทุกอย่างให้เสร็จได้ภายในวันเดียวถ้าเรารู้ลำดับขั้นตอนคร่าว ๆ ดังนี้

1. ติดต่อยื่นคำร้อง

เมื่อเตรียมเอกสารที่จะใช้เรียบร้อยแล้ว ต่อไปคือคู่สมรสทั้งสองและพยานต้องเดินทางไปที่สำนักงานเขตหรืออำเภอในวันเวลาราชการตามจังหวัดที่อาศัยอยู่ และติดต่อเจ้าหน้าที่เพื่อแจ้งประสงค์จะจดทะเบียนสมรส จากนั้นจะได้รับแบบคำร้องให้กรอกข้อมูลเบื้องต้น

2. ยื่นเอกสารและตรวจสอบ

เมื่อแจ้งเรื่องแล้วก็ยื่นเอกสารตามที่เจ้าหน้าที่บอกเพื่อให้ตรวจสอบข้อมูลของทั้งสองฝ่าย ทั้งเอกสารและคุณสมบัติของคู่สมรสทางกฎหมาย เช่น เรื่องอายุ ถ้ามีข้อผิดพลาดหรือขาดเอกสารสำคัญอาจต้องกลับไปเตรียมใหม่ ซึ่งถ้าข้อมูลต่าง ๆ ครบถ้วนไม่มีปัญหา ขั้นตอนนี้ก็จะผ่านได้ไม่ยาก

3. ลงนามและรับใบทะเบียนสมรส

ถ้าเจ้าหน้าที่ตรวจสอบเอกสารและคุณสมบัติของทั้งสองฝ่ายผ่านแล้ว ก็ถึงขั้นตอนลงนามในทะเบียนสมรสต่อหน้าเจ้าหน้าที่และพยานทั้งสองคน หลังจากนั้นจะได้รับสำคัญการสมรส ซึ่งเป็นเอกสารสำคัญแสดงสถานะการสมรสถูกต้องตามกฎหมาย

ข้อควรรู้ก่อนจดทะเบียนสมรส

นอกจากเรื่องเอกสารและขั้นตอนการเดินเรื่อง ยังมีรายละเอียดเล็ก ๆ น้อย ๆ ที่หลายคนมักเข้าใจผิดเกี่ยวกับการจดทะเบียนสมรส ไม่ว่าจะเป็นสถานที่ พยาน หรือช่วงเวลาที่เหมาะสม การรู้ข้อมูลเหล่านี้ล่วงหน้า จะช่วยให้การจดทะเบียนง่ายขึ้น

ไม่จำเป็นต้องจดทะเบียนตามภูมิลำเนา สามารถเลือกเขตอำเภอไหนก็ได้ในการจดทะเบียนสมรส
การใช้นามสกุล คู่สมรสสามารถเลือกใช้นามสกุลของตนเอง หรือนามสกุลของอีกฝ่ายก็ได้
การแปลเอกสารสำคัญ เอกสารที่ต้องแปลเป็นภาษาไทยจะต้องรับรองโดยกรมการกงสุล อาจใช้เวลานาน ควรรีบดำเนินการล่วงหน้า
จดทะเบียนในวันสำคัญ การเลือกวันสำคัญเช่น วันวาเลนไทน์ หรือตามฤกษ์จดทะเบียนสมรสอาจจะมีคู่สมรสไปเยอะ จำเป็นต้องจองคิวล่วงหน้า

เคลียร์ให้ชัด จดทะเบียนสมรสใช้อะไรบ้าง ?

จากที่ได้อ่านบทความนี้ไป ทุกคนก็อาจจะรู้สึกว่าการจดทะเบียนสมรสเป็นเรื่องง่าย ๆ ถ้าเรารู้ว่าจะต้องเตรียมอะไรบ้าง เช่น เอกสารสำคัญต่าง ๆ ของทั้งสองฝ่ายรวมถึงพยานสำหรับการจดทะเบียน และมีขั้นตอนการจดทะเบียนยังไงบ้าง แค่เตรียมตัวให้พร้อม ติดต่อเขตให้ถูกที่ ก็สามารถจดทะเบียนสมรสได้ง่าย ๆ ใช้เวลาไม่นานเลยครับ

คำถามที่พบบ่อย

ก่อนถึงวันจดทะเบียนสมรส หลายคู่อาจจะมีคำถามในใจเล็ก ๆ น้อย ๆ ผุดขึ้นมาเต็มไปหมด ทั้งเรื่องวัน เวลา และขั้นตอนต่าง ๆ เพื่อช่วยให้ทุกคนเตรียมตัวได้อย่างมั่นใจมากขึ้น เราได้รวบรวมคำถามที่มีคนสงสัยกันบ่อย พร้อมคำตอบแบบเข้าใจง่ายไว้ให้แล้วครับ

1. จดทะเบียนสมรสวันเสาร์-อาทิตย์ยังไง?

Answer: โดยทั่วไป สำนักงานเขตและอำเภอเปิดให้บริการเฉพาะวันราชการ แต่ถ้าอยากจดวันเสาร์ วันอาทิตย์ อาจต้องเป็นกรณีขอจดนอกสถานที่เช่น งานแต่ง หรือควรสอบถามเขตที่มีบริการพิเศษล่วงหน้า

2. จดทะเบียนสมรสใช้เวลานานไหม?

Answer: ถ้าหากเอกสารครบและไม่มีกรณีพิเศษการจดทะเบียนสมรส ขั้นตอนทั้งหมดใช้เวลาไม่นาน บางที่ใช้เวลาเร็วสุดแค่ 20-30 นาที ถ้าไปถึงก่อนคิวและรายละเอียดของเอกสารถูกต้องครบถ้วน

3. จดทะเบียนสมรสออนไลน์ได้ไหม?

Answer: ปัจจุบันยังไม่สามารถจดทะเบียนสมรสออนไลน์ได้ ต้องไปที่อำเภอเท่านั้น แต่สามารถจองคิวออนไลน์ล่วงหน้าได้ผ่านเว็บไซต์ www.bora.dopa.go.th เพื่อเลือกวันเวลาที่สะดวกได้เองและไม่ต้องไปรอคิวนาน

บทส่งท้าย

วันจดทะเบียนสมรสอาจไม่ใช่เรื่องใหญ่เหมือนเรื่องงานแต่งงาน แต่ก็เป็นก้าวสำคัญของการเริ่มต้นชีวิตคู่ในทางกฎหมาย และยังมีผลกับการวางแผนชีวิตคู่ระยะยาว ทั้งเรื่องสิทธิทางกฎหมาย การเงิน และการขอสินเชื่อต่าง ๆ เช่น การกู้บ้านร่วมกัน โดยหวังว่าบทความนี้จะช่วยให้ทุกคนเตรียมตัวและเริ่มต้นชีวิตคู่ได้อย่างราบรื่นนะครับ

และสำหรับคนที่กำลังเริ่มต้นวางแผนมีบ้านหลังแรกหลังจดทะเบียนสมรส สามารถเข้าไปดูข้อมูลโครงการบ้านเดี่ยว, บ้านแฝด, คอนโดและทาวน์โฮม ได้ที่เว็บไซต์ “น่าอยู่” ที่รวบรวมทำเลน่าอยู่ไว้ครบ พร้อมเครื่องมือช่วยคำนวณสินเชื่อบ้าน และความรู้เรื่องบ้านที่ช่วยให้การเริ่มต้นชีวิตคู่มั่นใจยิ่งขึ้น